Hematoloji

Hematoloji; kan hücreleri, pıhtılaşma ve kemik iliği hastalıklarını değerlendirir. Kanser dışı kan hastalıkları ile kan kanserlerinin tanı ve tedavi süreçleri farklıdır. MPGCARE, Türkiye’de Medical Park ve Liv Hospital hastanelerinde uzman randevusunu koordine eder; tanı ve tedavi kararını hastane hekimleri verir. Uzman, yaş kapsamı ve nakil/ileri tedaviler dahil hizmetlerin güncel uygunluğu merkez tarafından doğrulanır.

Aşağıdaki tetkikler örnektir; belirtiler, muayene ve önceki sonuçlara göre seçilir. Her hastaya uygulanacak standart paket değildir. Tek bir anormal kan sayımı, kanser tanısı koydurmaz.

Anemi ve kanser dışı kan hücresi hastalıkları

Hastalık	Belirtiler ve dikkat edilecek konular	Hekimin seçebileceği tetkik ve tedavi yaklaşımı
Demir eksikliği anemisi	Yorgunluk, solukluk, nefes darlığı; yoğun adet, sindirim sistemi kanaması, beslenme ve önceki demir tedavisi değerlendirilir. Eksikliğin nedenini bulmak önemlidir.	Hemogram, eritrosit indeksleri, ferritin ve seçilmiş demir testleri; gerektiğinde gastroenteroloji/kadın hastalıkları değerlendirmesi. Ağızdan/damardan demir neden ve toleransa göre seçilir; her anemi demir gerektirmez.
B12 veya folat eksikliği	Halsizlik, dil yakınmaları; uyuşma, denge veya bellek değişiklikleri B12 eksikliği açısından değerlendirilmelidir. Beslenme, mide-bağırsak ameliyatları ve ilaçlar bildirilir.	Hemogram, B12/folat, gerektiğinde doğrulama ve emilim nedenine yönelik testler. Eksikliğin tedavisi ve neden araştırması kişiye özeldir; nörolojik belirtiler ihmal edilmemelidir.
Hemolitik anemi	Sarılık, koyu idrar, halsizlik veya hızlı kötüleşme; yeni ilaçlar, enfeksiyonlar ve aile öyküsü önemlidir.	Hemogram, retikülosit, yayma, bilirubin, LDH, haptoglobin ve gerekli durumda direkt antiglobulin testi. Bağışıklık kaynaklı, kalıtsal ve diğer nedenlerin tedavileri farklıdır.
Kronik hastalık veya böbrek hastalığına bağlı anemi	Kronik iltihap, enfeksiyon ya da böbrek hastalığında yorgunluk; birden çok neden birlikte bulunabilir.	Hemogram, demir durumu, böbrek fonksiyonu ve ilgili iltihap/diğer testler. Altta yatan hastalığın tedavisi ilgili uzmanla koordine edilir.
Talasemi	Taşıyıcılıktan düzenli transfüzyon ihtiyacına kadar değişen kalıtsal hemoglobin hastalığıdır. Aile, transfüzyon ve demir yükü öyküsü paylaşılır.	Hemogram, yayma, hemoglobin analizi ve seçilmiş genetik testler. Transfüzyon, demir izlemi/şelasyon ve genetik danışmanlık tipe göre planlanır; eksiklik gösterilmeden demir kullanılmaz.
Orak hücre hastalığı	Ağrılı atak, anemi ve organ sorunlarıyla ilişkili kalıtsal hemoglobin hastalığıdır. Ateş, göğüs ağrısı, nefes darlığı veya yeni nörolojik bulgu acil değerlendirme gerektirir.	Hemoglobin analizi, gerektiğinde genetik testler; kan sayımı ve ilgili organların değerlendirmesi. Koruyucu bakım, ilaçlar ve seçilmiş transfüzyon uygulamaları uzman tarafından planlanır.
Aplastik anemi ve açıklanamayan pansitopeni	Birden fazla kan hücresi türünün düşüklüğü halsizlik, enfeksiyon veya kanamaya yol açabilir. Pansitopeninin farklı nedenleri vardır; her pansitopeni aplastik anemi değildir.	Hemogram, yayma, retikülosit ve nedene yönelik araştırma; kemik iliği aspirasyonu/biyopsisi gerekebilir. Destek tedavisi, bağışıklığa yönelik tedavi veya seçilmiş nakil değerlendirmesi uzman merkez gerektirir.

Trombosit, kanama ve pıhtılaşma bozuklukları

Hastalık	Belirtiler ve dikkat edilecek konular	Hekimin seçebileceği tetkik ve tedavi yaklaşımı
Trombositopeni ve immün trombositopeni (ITP)	Kolay morarma, noktasal deri kanamaları ve mukozal kanama; ilaç, enfeksiyon ve başka nedenler de trombosit düşüklüğü yapabilir.	Gerektiğinde tekrar hemogram/yayma ve ikincil nedenlere yönelik testler. Her tipik ITP vakasında kemik iliği rutin değildir. İzlem veya tedavi kanama, toplam risk ve tanıya göre seçilir.
Hemofili A ve B	Uzamış kanama veya ağrılı şiş eklemler; aile öyküsü, ameliyat, diş işlemleri ve önceki faktör tedavileri bildirilir.	Seçilmiş pıhtılaşma testleri, faktör VIII/IX aktivitesi, inhibitör testleri ve genetik danışmanlık. İşlem öncesi koruyucu/tedavi planını uzman doğrular.
Von Willebrand hastalığı	Burun/diş eti kanaması, yoğun adet veya ameliyat/diş işlemi sonrası kanama; aile öyküsü yardımcı olabilir.	Von Willebrand faktörü antijen/aktivitesi, faktör VIII ve seçilmiş pıhtılaşma testleri; bazen tekrar yorumlama gerekir. Tedavi ve işlem önlemleri alt tip ile kanama öyküsüne göre belirlenir.
Venöz tromboz ve seçilmiş trombofili değerlendirmesi	Tek taraflı bacak ağrısı/şişliği derin ven trombozunu düşündürebilir. Ani göğüs ağrısı, nefes darlığı veya kanlı balgam akciğer embolisi açısından acil yerel değerlendirme gerektirir.	Şüpheli bölgeye göre ultrason veya diğer görüntüleme. Kan sulandırıcı tedavi kişiye özeldir. Kalıtsal/antifosfolipid testleri yalnız yönetimi değiştirebilecek durumlarda seçilir; zamanlama ve ilaçlar sonuçları etkileyebilir.

Kan kanserleri ve klonal kemik iliği hastalıkları

Hastalık	Belirtiler ve dikkat edilecek konular	Hekimin seçebileceği tetkik ve tedavi yaklaşımı
Akut lösemiler: AML ve ALL	Hızla gelişen halsizlik, ateş, enfeksiyon, morarma ve kanama hızlandırılmış hematoloji değerlendirmesi gerektirebilir; belirtiler tek başına lösemi tanısı koydurmaz.	Hemogram/yayma, genellikle kemik iliği, akım sitometrisi ve ilgili sitogenetik/moleküler testler. Kemoterapi, hedefe yönelik/bağışıklık tedavileri ve yalnız seçilmiş durumlarda nakil değerlendirilir.
Kronik lösemiler: KML ve KLL	Kan sayımı tesadüfen anormal bulunabilir; lenf bezi büyümesi, halsizlik ve terleme görülebilir. KML ve KLL farklı süreçlerdir.	Hemogram/yayma; KLL şüphesinde kandan akım sitometrisi, KML şüphesinde BCR::ABL1 ve gerekli diğer testler. Bazı KLL olguları izlenir; KML ve diğer olgular hedefe yönelik tedavi gerektirebilir.
Hodgkin ve Hodgkin dışı lenfomalar	Kalıcı lenf bezi büyümesi, açıklanamayan ateş, gece terlemesi ve kilo kaybı araştırılır; lenf bezi büyümesinin kanser dışı nedenleri de vardır.	Uygun doku biyopsisi, patoloji ve immünfenotipleme alt tipi belirler. Evreleme için CT veya PET/CT ve gerektiğinde kemik iliği seçilir. Tedavi alt tip, yaygınlık ve kişisel özelliklere bağlıdır.
Multipl miyelom ve monoklonal protein bozuklukları	Kemik ağrısı, kırık, anemi, böbrek değişikliği veya tekrarlayan enfeksiyon görülebilir. Monoklonal protein tek başına aktif miyelom demek değildir.	Kan/idrar protein incelemeleri, serbest hafif zincir, hemogram, kalsiyum, böbrek fonksiyonu, kemik iliği ve seçilmiş tüm vücut görüntüleme. MGUS, sessiz ve aktif hastalık ayrımı sonrası izlem/tedavi kararı verilir.
Miyelodisplastik neoplaziler (MDS)	Kalıcı düşük kan sayımları halsizlik, enfeksiyon veya kanama yapabilir; beslenme eksikliği ve diğer düzeltilebilir nedenler araştırılır.	Hemogram/yayma, kemik iliği morfolojisi ve seçilmiş sitogenetik/moleküler testler. Risk ve belirtilere göre izlem, transfüzyon desteği, ilaç veya seçilmiş nakil değerlendirmesi yapılır.
Miyeloproliferatif neoplaziler: polisitemia vera (PV), esansiyel trombositemi (ET) ve miyelofibroz	Yüksek kan hücresi sayıları, pıhtı, baş ağrısı, kaşıntı ve dalak büyümesi görülebilir; reaktif nedenler de araştırılmalıdır.	Hemogram/yayma, seçilmiş JAK2/CALR/MPL veya diğer testler ve gerektiğinde kemik iliği. Tanı ve kanama/pıhtı riskine göre izlem, flebotomi veya ilaçlar seçilir; her yüksek sayım kanser değildir.

Neler Yapıyoruz?

Muayenede belirtiler, ilaçlar, aile öyküsü ve kan sayımlarının seyri incelenir. Tetkikler belirli klinik sorulara yanıt için seçilir. Kemik iliği, lenf bezi biyopsisi, transfüzyon ve kanser tedavisi; ayrı gösterge, onam, risk ve bakım gerektiren uygulamalardır; muayenenin otomatik parçası değildir.

Önceki kan tahlilleri yeterli mi?

Tarihli sonuçları birim ve referans aralıklarıyla, mümkünse zaman içindeki değişimleri gösterecek biçimde gönderin; yayma raporları ve önceki tanıları ekleyin. İlk değerlendirmeye yardımcı olabilirler; güncellik, kapsam ve tanı/tedavi için yeterliliği hekim belirler. Merkez önermeden geniş analiz paketi yaptırmayın.

Kemik iliği raporu gerekir mi?

Daha önce yapıldıysa aspirasyon/biyopsi, akım sitometrisi, sitogenetik ve moleküler sonuçları gönderin. Merkez, lam veya blokları belirlenmiş süreçle isteyebilir. Yeni kemik iliği tetkiki herkes için gerekli değildir; uzman neden gerektiğini açıklar. Lenfomada lenf bezi/doku patolojisini ve ilgili görüntüleri ekleyin.

İkinci görüş ve onkoloji koordinasyonu

Tanı ve tedavi tarihçesi, patoloji, evreleme/DICOM görüntüleri, ilaç adları ve dozları, uygulama tarihleri, yanıt, yan etkiler ve transfüzyon öyküsünü hazırlayın. Onayınızla hematoloji; onkoloji, patoloji, radyoloji ve mevcut ekiple koordinasyon kurar. Tedaviyi kimin yöneteceğini ve önerinin mevcut plana etkisini doğrulayın. Uluslararası ikinci görüş için devam eden tedaviyi kesmeyin.

Hasta ve ailelerin dikkat etmesi gerekenler

Ateş, enfeksiyon, kanama, yeni ağrı ve ilaç yan etkilerini gecikmeden bildirin. Kanser tedavisi veya bilinen nötropenide ateş/ani kötüleşme, tedavi ekibiyle hemen iletişim ve önerildiğinde acil yerel değerlendirme gerektirir. Enfeksiyon, beslenme, hareket ve aşı planını kişiye özel talimatlarla uygulayın; hekim önerisi olmadan takviye başlamayın veya kan sulandırıcı değiştirmeyin.

Acil değerlendirme mi, rutin randevu mu?

Şiddetli/süren kanama, göğüs ağrısı, istirahatte nefes darlığı, bayılma, yeni güçsüzlük veya konuşma bozukluğu, hızlı kötüleşme ya da nötropeni sırasında ateş acil yerel değerlendirme gerektirir. MPGCARE randevusunu veya seyahati beklemeyin. Stabil yakınmalar ve önceden saptanmış kan sayımı değişiklikleri triyaj sonrası planlı uzman muayenesine alınabilir.

Hazırlık ve kendi ülkenizde takip

Açlık, ilaç ve biyopsi/anestezi hazırlığını yalnız ilgili merkez kişiye özel yazılı olarak bildirir. Güvenli belge kanalı, refakatçi ihtiyacı ve seyahate uygunluğu doğrulayın. Tanı, ilaç planı, alarm belirtileri, analiz takvimi ve ekip iletişimini alın. Yerel hematolog/onkoloğun tetkik, transfüzyon veya tedavi imkanlarını ve sonuçları kimin değerlendireceğini belirleyin.

Seyahatten önce klinik kapsamı doğrulayın

Hangi merkez ve uzman? Hangi tetkik/işlemler, sonuç açıklaması, komplikasyon ve takip sorumluluğu? İleri tedaviler, nakil ve yaşa özel hizmetler merkezce açıkça doğrulanmalıdır. Tedavi hedefleri ve beklenen fayda kişiye özeldir; iyileşme, remisyon veya kalıcı sonuç garantisi verilmez.

Belgelerinizi düzenlemek ve kişiye özel hematoloji değerlendirmesi için MPGCARE ile iletişime geçin.

Uzman değerlendirmesi talep edin

+90 850 259 5553